Okullarda yaşanan akran zorbalığı vakaları, öğrencilerin psikolojik ve akademik gelişimini ciddi şekilde tehdit ediyor. Büyükşehir Belediyesi Psikologları, zorbalığa maruz kalan çocuklarda içe kapanma, okuldan uzaklaşma ve akademik başarısızlık gibi belirtilerin sıkça görüldüğünü belirtiyor. Sosyal medya ve ekranlara yansıyan görüntüler, bu sorunun ulaştığı boyutu gözler önüne sererken, psikologlar durumun yalnızca mağdurları değil, zorbalığı uygulayan ve tanık olan tüm çocukları olumsuz etkilediğine dikkat çekiyor.
ALAY EDİLMEK BENLİK ALGISINI ZEDELİYOR
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Lokomotif Çocuk Köyü Psikoloğu Bedriye Gizem Top, akran zorbalığının çocukların psikolojik sağlamlığını doğrudan etkileyen ciddi bir risk faktörü olduğunu vurguluyor. Alay edilmek, dışlanmak veya tehdit edilmek gibi davranışların çocuğun benlik algısını zedelediğini, kendine dair olumsuz inançlar geliştirmesine ve akademik motivasyonunun düşmesine yol açabileceğini ifade ediyor. Top, sınıfta sürekli lakap takılan bir çocuğun zamanla 'yetersizim' düşüncesini içselleştirip derse katılmaktan kaçınabileceğini, bu durumun sosyal ilişkilerden geri çekilmeye de neden olabileceğini belirtiyor.
DAVRANIŞSAL SİNYALLER İPUCU VERİYOR
Psikolog Top, zorbalığa maruz kalan çocukların yaşadıklarını sözel olarak ifade etmekte zorlandığını, ancak davranışlarıyla güçlü sinyaller verdiğini gözlemlediğini aktarıyor. Okula gitmek istememe, ani ders başarısı düşüşleri, içe kapanma, kaygı belirtileri, öfke patlamaları ve uyku-iştah değişiklikleri bu sinyaller arasında yer alıyor. Çocukların genellikle 'şikayet edersem daha çok dalga geçerler' düşüncesiyle yaşadıklarını sakladığını belirten Top, ebeveynlere bu davranışsal ipuçlarını dikkate alma sorumluluğu düştüğünü vurguluyor.
ÇOCUĞUN YAŞADIKLARINI KÜÇÜMSEMEYİN
Bedriye Gizem Top, çocuğun anlattıklarını 'takma kafana' gibi ifadelerle geçiştirmenin yalnızlık ve çaresizlik duygusunu artırabileceğine dikkat çekiyor. Bunun yerine yargılamadan dinlemek, duygularını geçerli kılmak ve 'birlikte ne yapabileceğimize bakalım' gibi destekleyici ifadeler kullanmanın koruyucu etki sağladığını belirtiyor. Erken fark edilen akran zorbalığının, doğru psikososyal destek ve okul iş birliğiyle yönetilerek çocuğun psikolojik sağlamlığını güçlendirebileceğini, birçok çocuğun uygun destekle bu deneyimi sağlıklı şekilde anlamlandırarak özgüvenini yeniden kazanabildiğini ifade ediyor.
