Antalya'nın tarihi dokusunu barındıran Termessos Antik Kenti'nde yürütülen kazı çalışmaları, arkeoloji dünyasını heyecanlandıran önemli keşiflere sahne oldu. Antalya Bilim Üniversitesi ve Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın ortaklaşa hayata geçirdiği Geleceğe Miras Projesi kapsamında, bu yıl nisan ayında ilk kez sistemli arkeolojik kazılara başlanan kentte, dans eden kadınlar kabartmalarıyla süslü benzersiz bir mezar yapısı gün yüzüne çıkarıldı. Kazılarda ayrıca Antiochis adlı bir kadının kendi adına yaptırdığı anıt mezara ait figürlü lahit parçaları ve değerli sikkeler de bulundu.
DANS EDEN KADINLARIN SIRRI ÇÖZÜLÜYOR
Kazı Başkanı Doç. Dr. Mustafa Koçak, "E1 Nekropolü" olarak adlandırılan bölgede yaptıkları çalışmalarda karşılaştıkları bu olağanüstü mezar yapısını detaylandırarak, "Bir anıt mezarın kapı girişinde iki tarafta dans eden kadınlar betimlenmiş durumda. Bu figürler, ellerinde tiyatro maskeleri taşıyor. Kabartmalar arasında asma yaprakları ve masklar gibi tiyatroya dair pek çok unsur var. Dans eden kadınlardan birinin başını bulduk ve müzeye gönderdik," dedi. Yaklaşık 14-15 metre yüksekliğinde olduğu tahmin edilen mezarın üst yapısının gelecek dönemlerde ayağa kaldırılmasının planlandığı belirtildi.
SİLAHLAR, YUNUSLAR VE AMAZONLAR: KAPSAMLI SİLAH KABARTMALI MEZAR
Kazı sezonunun bir diğer dikkat çekici çalışması ise, çevresine dağılmış yüzlerce mimari bloğun arasında yer alan anıt mezar podyumunun ayağa kaldırılması oldu. Yazıtlardan yola çıkarak mezarın Antiochis adında bir kadın tarafından kendisi, eşi ve eşinin kardeşi için yaptırılmış olabileceği aktarıldı. Koçak, podyumun dört yanında silah kabartmalarının bulunduğunu, kalkanlar, mızraklar, oklar, yaylar, zırhlar, bir aslan kabartması, bir yunus ve gemi pruvası gibi detayların yer aldığını belirtti. "Hem o dönemde kullanılan gerçek silahları hem de efsanevi anlatılardaki silah tiplerini görmek mümkün. Amazonlara ait olduğuna inanılan kabartmalı bir zırh bile var. Termessos'ta silah kabartmalı mezarlar çok sayıda var ama en kapsamlısı bu" diye konuştu.
GEÇ ANTİK DÖNEM TAHRİBATI VE TERMESSOS ÇİĞDEMİ
Kazılarda çok sayıda figürlü lahit parçası, bir oturan kadın heykeli ve sikkeler de bulunduğunu belirten Doç. Dr. Koçak, Termessos'un geç antik dönemde tahribata uğradığına dair izler tespit ettiklerini paylaştı. "Termessos el değmemiş bir yer olarak bilinirdi ama geç antik dönemde herhalde biraz dokunmuşlar. Çünkü çok fazla kireç ocağı ve figürlü lahit parçası keşfettik. Bunlar büyük oranda geç antik dönemde kireç ocaklarına doldurulup yakılmışlar. Şaşırdım ve üzüldüm," ifadelerini kullandı. Antik kentin topoğrafik yapısının kazı çalışmalarını zorlaştırdığını ancak sonbahar, kış ve ilkbahar dönemlerinde yoğun bir ziyaretçi akını yaşandığını da ekledi. Ayrıca, Akdeniz Üniversitesi'nden Prof. Dr. İsmail Gökhan Deniz, Termessos'un sadece arkeolojik değil, biyolojik çeşitliliğiyle de önemli olduğunu ve dünyada başka hiçbir yerde yayılış göstermeyen Termessos çiğdemi gibi hassas türlere ev sahipliği yaptığını vurguladı.
