LETONYA - BHA TİMBİR Politika Danışma Kurulu Başkanı ve Avrasya Gazeteciler Derneği Genel Başkanı İsmail Kahraman, Devr-i Âlem Belgesel Programı için Letonya'nın tarihi Cēsis kentindeki Türk Şehitliği'nden canlı yayın gerçekleştirdi. Yayında, 1877-1878 Osmanlı-Rus Harbi, yani 93 Harbi'nin acı hatıraları ve Baltık coğrafyasında ebediyete uğurlanan Mehmetçiklerin hikâyesi izleyicilerle paylaşıldı.
PELVNE'DEN BALTIK TOPRAKLARINA UZANAN HÜZÜNLÜ YOLCULUK
Başkent Riga'nın yaklaşık 90 kilometre kuzeydoğusunda yer alan Cēsis Türk Şehitliği, 93 Harbi sırasında Plevne cephesinde yaralanarak Rus ordusuna esir düşen Osmanlı askerlerinin anısını yaşatmaktadır. Türkiye'nin Riga Büyükelçiliği'nin resmi bilgi notuna göre, savaşta esir alınan askerlerin bir kısmı bugünkü Letonya topraklarına götürülmüştür. Ağır yaraları ve yakalandıkları hastalıklar nedeniyle yaşamını yitiren 26 Osmanlı askeri, Cēsis'te toprağa verilmiştir.
ANIT ŞEHİTLİK GÖRÜNÜMÜNE KAVUŞTU
İlk olarak mezarlık olarak oluşan alan, 1937 yılında Türkiye'nin o dönem Baltık ülkelerine akredite olan Tallinn Büyükelçiliği'nin girişimiyle bugünkü anıt şehitlik görünümüne kavuşmuştur. Her şehidi temsilen ay-yıldızlı sembolik mezar taşları yerleştirilmiş ve ortak bir anıt inşa edilmiştir. Anıt üzerinde Türkçe ve Letonca "Burada Türk-Rus Savaşı'nda Plevne'de esir düşüp Cēsis'te ölen 26 Türk eri gömülüdür." ifadeleri yer almaktadır. 2005 yılında Türkiye ile Letonya arasında imzalanan iş birliği anlaşması kapsamında şehitlik kapsamlı bir şekilde restore edilmiştir. Çevre düzenlemeleri tamamlandıktan sonra Cēsis Türk Şehitliği, 15 Eylül 2005 tarihinde yeniden ziyarete açılmıştır. Günümüzde Letonya'nın korunması gereken kültür varlıkları arasında yer alan bu şehitlik, düzenli olarak bakımdan geçirilmektedir. Her yıl anma törenleri düzenlenmektedir. Cēsis Türk Şehitliği'nde her yıl 18 Mart Çanakkale Şehitlerini Anma Günü ve Şehitler Günü kapsamında Türkiye'nin Riga Büyükelçiliği ile Letonyalı yetkililerin katılımıyla anma programları gerçekleştirilmektedir. İsmail Kahraman, belgesel çalışmaları kapsamında Cēsis'te çekimler yaparken, bu şehitliğin yalnızca bir mezarlık olmadığını, vatanından binlerce kilometre uzakta ebedi istirahate çekilen Mehmetçiklerin sessiz nöbet tuttuğu kutsal bir emanet olduğunu vurgulamıştır. Baltık ormanları arasında yükselen Türk bayrağının, milletin tarihine ve şehitlerine gösterdiği vefanın en anlamlı sembollerinden biri olduğunu belirten Kahraman, bu tarihi mirasın gelecek nesillere aktarılmasının önemine dikkat çekmiştir. Birlik Haber Ajansı'nın "Plevne Kahraman Esirlerinin İzinde" çalışmaları kapsamında gerçekleştirilen yayın ve belgesel çekimleriyle, Baltık coğrafyasında unutulmaya yüz tutmuş Osmanlı şehitlikleri yeniden gündeme taşınmakta ve dünyanın farklı noktalarında bulunan ecdat mirasının korunmasına yönelik farkındalık oluşturulması amaçlanmaktadır.
