Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı son veriler, dış ticaretteki tabloyu gözler önüne seriyor. Mart ayında ihracatta yaşanan düşüş ve ithalattaki artış, dış ticaret açığında kaygı verici bir yükselişe neden oldu. Yıllık bazda bakıldığında ise bu açığın yüzde 56 gibi dikkat çekici bir oranla arttığı görülüyor.
MART AYINDA İHRACAT KAN KAYBETTİ, İTHALAT COŞTU
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ile Ticaret Bakanlığı'nın ortaklaşa yayımladığı geçici dış ticaret verilerine göre, 2024 yılı mart ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla ihracat yüzde 6,4 oranında azalarak 21 milyar 899 milyon dolara geriledi. Bununla birlikte, aynı dönemde ithalat ise yüzde 8,2'lik bir artışla 33 milyar 120 milyon dolara ulaştı. Bu tablonun sonucunda, mart ayında dış ticaret açığı bir önceki yıla göre yüzde 56 artarak 7 milyar 195 milyon dolardan 11 milyar 221 milyon dolara fırladı. İhracatın ithalatı karşılama oranı da alarm veren bir şekilde yüzde 76,5'ten yüzde 66,1'e düştü.
YILIN İLK ÇEYREĞİNDE DE KARAMSAR TABLO
Durum sadece mart ayı ile sınırlı kalmadı. Yılın ilk üç ayını kapsayan ocak-mart döneminde de tablo değişmedi. Bu dönemde ihracat yüzde 3,2 azalarak 63,2 milyar dolar seviyesinde kalırken, ithalat yüzde 4,7 artışla 91,9 milyar dolara çıktı. Bu çeyrekte dış ticaret açığı ise yüzde 27,5'lik bir artışla 28,7 milyar dolara yükseldi. İhracatın ithalatı karşılama oranı da bu dönemde yüzde 68,8'e gerileyerek ekonomik dengelerdeki bozulmanın altını çizdi. Enerji ve altın gibi kalemler hariç tutulduğunda bile dış dengedeki bozulma devam etti; mart ayında bu kalemler dışındaki ihracat yüzde 5,5 azalırken, ithalat yüzde 11,2 arttı ve dış ticaret açığı 5,4 milyar dolar olarak kayıtlara geçti.
SEKTÖRLER VE ÜLKELER ARASINDAKİ TİCARETİN GÖRÜNÜMÜ
İhracatın sektörel dağılımına bakıldığında, imalat sanayinin yüzde 93,7'lik pay ile başı çektiği görüldü. Tarımın payı yüzde 3,7, madenciliğin payı ise yüzde 1,9 olarak belirlendi. İthalatta ise en büyük kalemi yüzde 70 ile ara malları oluşturdu. Ülke bazında değerlendirildiğinde, mart ayında en fazla ihracat yapılan ülke 1,82 milyar dolarla Almanya oldu. Bu ülkeyi sırasıyla Birleşik Krallık, ABD, İtalya ve Fransa takip etti. İthalatta ise 4,76 milyar dolar ile ilk sırayı Çin aldı. Bu ülkeyi Rusya, Almanya, İsviçre ve ABD izledi. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre mart ayında ihracat aylık bazda yüzde 2 azalırken, ithalat yüzde 2,3 arttı. Yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ihracatı içindeki payı ise yüzde 3,5 gibi mütevazı bir seviyede kaldı.
