eFTI kapsamında kamu otoritelerinin kabulü 2027'de başlıyor

Avrupa Birliği'nin Elektronik Yük Taşımacılığı Bilgisi (eFTI) düzenlemesi, karayolu, demiryolu, iç su yolu ve havayolu taşımacılığında mevzuatın istediği bilgilerin elektronik sunulması için ortak bir çerçeve oluşturuyor. Avrupa Komisyonunun takviminde kalan uygulama şartnamelerinin Aralık 2026'ya kadar kabul edilmesi öngörülüyor. 2027'de kamu otoritelerinin gerekli koşulları karşılayan elektronik taşımacılık bilgilerini kabul etmesi bekleniyor.

Kağıt belgelerin kullanımı zorunlu olarak bitmiyor

2027, işletmelerin kağıt belgeleri bırakmak zorunda olacağı tarih değil; eFTI kullanımı işletmeler için gönüllü olacak. Düzenleme, yetkili makamların uygun elektronik bilgileri kabul etmesine odaklanıyor ve elektronik karayolu taşıma senedi e-CMR'nin yerini almıyor. Lanes Lojistik adına değerlendirmelerde bulunan Ali Demircan, “eFTI süreci yalnızca mevzuat değişikliği olarak görülmemeli” dedi. Demircan'a göre forwarder firmalar, müşteriden alınan yük bilgilerinin taşıyıcıya, acenteye ve kontrol noktalarına doğru ve tutarlı aktarılmasını sağlamalı; verinin kim tarafından girilip doğrulanacağını ve değişikliklerin nasıl güncelleneceğini belirlemeli. Belgeleri tarayıp e-postayla göndermek tek başına dijitalleşme sayılmıyor; gönderici, alıcı, yük tanımı, miktar ve ağırlık bilgilerinin farklı sistemlere tekrar girilmesi hata ve zaman kaybına yol açabiliyor.

Türkiye-Avrupa hattında sistem uyumu

Avrupa'daki iş ortaklarının dijital süreçlere hazırlanması, Türkiye merkezli firmaların ihracat operasyonlarını da etkileyebilir. Özellikle karayolu ve demiryolunun birlikte kullanıldığı çok modlu taşımacılıkta, yükün fiziksel hareketiyle bilgi akışının eş zamanlı planlanması gerekiyor. Forwarder firmalar, müşteriler, taşıyıcılar ve diğer ortaklar arasında koordinasyon sağlayarak aynı bilgilerin tekrar tekrar hazırlanmasını önleyebilir. AB'nin Kasım 2025 tarihli platform düzenlemesi, mevcut lojistik bilgi teknolojilerinden yararlanılarak eFTI platformları geliştirilmesine imkân tanıyor. Akredite uygunluk değerlendirme kuruluşlarının vereceği platform sertifikalarının tüm AB üyesi ülkelerde geçerli olması öngörülüyor. Sistem entegrasyonu, veri aktarımı, kullanıcı yetkilendirmesi ve hizmet sürekliliği de işletmelerin hazırlık sürecinde ele alması gereken konular arasında bulunuyor.