Bursa Teknik Üniversitesi (BTÜ), fındık yağı üretiminin ardından kalan ve genellikle hayvan yemi olarak değerlendirilen posayı ekonomiye kazandırmak için yeni bir projeye başladı. TÜBİTAK desteğiyle yürütülen çalışma, bu yan üründen protein, yağ ve polisakkarit gibi değerli bileşenlerin elde edilmesini amaçlıyor.
Fındık küspesinden faydalı bileşenler çıkarılacak
BTÜ Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü'nden Doç. Dr. Furkan Türker Sarıcaoğlu'nun yönettiği proje, "Ultrason Destekli Üç Fazlı Bölümleme (TPP) Yöntemiyle Fındık Küspesinden Protein, Yağ ve Polisakkaritlerin Eşzamanlı Ekstraksiyonu ve Geleneksel Yöntemle Karşılaştırılması" adını taşıyor. Bu proje, fındık posasının daha verimli kullanılmasını sağlayarak hem gıda sektörüne hem de sürdürülebilir üretime katkıda bulunmayı hedefliyor. Türkiye'nin büyük bir fındık üreticisi olmasına rağmen, yağ üretimi sonrası kalan posa çoğunlukla hayvan yemi olarak kullanılıyor. Oysa bu posa, protein, sağlıklı yağlar ve lif açısından zengin bir kaynak. Proje ile bu değerli bileşenlerin tek bir işlemle ayrıştırılıp ekonomiye yeniden kazandırılması planlanıyor. Araştırmada, ses dalgalarını kullanan ultrason destekli özel bir yöntem benimsenecek. Bu sayede fındık posasındaki protein, yağ ve diğer faydalı maddelerin daha kısa sürede ve daha yüksek verimle çıkarılması hedefleniyor. Araştırmacılar ayrıca bu yeni yöntemin etkinliğini mevcut geleneksel yöntemlerle karşılaştırarak bilimsel bir değerlendirme yapacak. Projeden elde edilecek protein, yağ ve doğal bileşenlerin bitkisel gıdalar, fonksiyonel gıdalar ve çeşitli biyoteknoloji uygulamalarında kullanılabileceği belirtiliyor. Proje yürütücüsü Doç. Dr. Sarıcaoğlu, “Araştırmanın, fındık sektöründeki yan ürünlerin değerlendirilmesine ve çevre dostu üretim anlayışının yaygınlaşmasına katkı sağlamasını bekliyoruz. Düşük değerli bir atığın yüksek katma değerli ürünlere dönüştürülmesiyle ülke ekonomisine yeni fırsatlar sunmayı hedefliyoruz” dedi. Bursa Teknik Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Naci Çağlar da üniversite olarak bilimsel araştırmaları toplumsal ve endüstriyel ihtiyaçlara yönelik projelere dönüştürmeye önem verdiklerini vurguladı. Rektör Çağlar, “Tarımsal üretimden çıkan yan ürünlerin katma değerli ürünlere dönüştürülmesi, sürdürülebilirlik ve ekonomik kalkınma açısından büyük önem taşıyor. TÜBİTAK destekli bu proje, ülkemiz için stratejik öneme sahip fındığın atık görülen kısmını ekonomiye kazandırmayı amaçlıyor. Bu değerli çalışmayı yürüten akademisyenimizi ve ekibini tebrik ediyor, projenin bilim dünyasına ve ülkemize önemli katkılar sunacağına inanıyorum” diye konuştu.
