İzmir'in değerli yeraltı su kaynakları, iklim değişikliğinin getirdiği tuzlanma tehdidine karşı dijital bir savunma hattına kavuşuyor. İZSU ve İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) iş birliğiyle hayata geçirilen ve Avrupa Birliği tarafından 1 milyon Euro bütçeyle desteklenen proje, kentin kıyı akiferlerini dijital sensörlerle sürekli izleyerek deniz suyu girişine karşı erken uyarı sistemi kurmayı amaçlıyor.
TÜRKİYE SU KRIZI SINIRINDA
Projenin tanıtım toplantısında konuşan İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Dr. Levent Yıldır, Türkiye'nin kişi başına düşen yıllık kullanılabilir su miktarının 2000'lerde 1.600 metreküp iken 2024 itibarıyla 1.300 metreküpe düştüğünü ve 2050'de 1.200 metreküpe gerilemesinin beklendiğini vurguladı. Bu durumun ülkeyi su stresi yaşayan ülkeler kategorisine yaklaştırdığını belirten Yıldır, risklerin ancak bilimsel ve bütüncül bir yaklaşımla yönetilebileceğini ifade etti.
YERALTI SULARININ KORUNMASI HAYATI ÖNEM TAŞIYOR
İYTE Rektörü Prof. Dr. Yusuf Baran, Akdeniz havzasının iklim değişikliğinden en çok etkilenecek bölgelerden biri olduğuna dikkat çekerek, yeraltı sularının korunmasının hayati önem taşıdığını söyledi. Tatlı su kaynaklarının yaklaşık yüzde 30'unun yeraltı sularından oluştuğunu hatırlatan Baran, bu projenin dijital, yeşil ve toplumsal dönüşümü bir araya getiren önemli bir ekolojik girişim olduğunu belirtti. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı temsilcisi Meteoroloji Mühendisi Furkan Keskin ise küresel ortalama sıcaklık artışının 1,5 dereceye ulaştığını ve Türkiye'de 2025 kışının son 61 yılın en kurak kışlarından biri olduğunu ekledi.
İZMİR'DE TUZLANMA RİSKİNE KARŞI ÖNLEM
İzmir'de içme suyu sağlayan yaklaşık 1.600 kuyudan 318'inin kıyı ilçelerde yer alması, deniz suyunun yeraltı suyu rezervlerine karışarak tuzlanma riskini artırıyor. Yeni proje ile Bergama'dan Selçuk'a kadar uzanan kıyı şeridindeki akiferler çevrim içi sistemlerle izlenerek olası riskler erken aşamada tespit edilecek. Toplam bütçesi 1 milyon Euro olan proje, dijital izleme altyapısını geliştirmeyi, tuzdan arındırma pilot uygulamaları yapmayı ve iklim değişikliğine uyum politikalarını güçlendirmeyi hedefliyor. İZSU'nun kuraklığa karşı yeni su kaynakları devreye alma, kayıp-kaçakla mücadele ve kademeli tarife gibi önlemleri de sürdürdüğü belirtildi.
