ALPARSLAN DİYARI- Çalışmalarda iskeletlerin cinsiyet, yaş, ölüm nedeni, hastalıkları ve kesin tarihlendirilmesi gibi birçok antropolojik veri gün yüzüne çıkarılıyor.
Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünün desteğiyle yürütülen “Malazgirt Savaş Alanının Tespiti Projesi” ve “Tarihi Malazgirt Kenti Kazıları Projesi” kapsamında bugüne kadar toplam 72 insan iskeleti tespit edildi. Kazılardan çıkarılan kalıntılar, üniversite bünyesindeki Selçuklu ve Malazgirt Uygulama ve Araştırma Merkezi Antropoloji Laboratuvarına taşınarak detaylı analizlere tabi tutuluyor.
11. yüzyıla tarihlenen iskeletler bulundu
Laboratuvarda yapılan Karbon-14 analizleri, bulunan bazı iskeletlerin Malazgirt Zaferi’nin yaşandığı 11. yüzyıla ait olduğunu ortaya koydu. Kemiklerde tespit edilen delici ve kesici alet izleri, savaşla bağlantılı olabilecek bulgular olarak değerlendiriliyor.
“Elde edilen bulgular Malazgirt’in tarihsel katmanlarını aydınlatıyor”
Muş Alparslan Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mustafa Alican, çalışmaların bölgenin tarihsel derinliğini anlamada kritik rol oynadığını vurgulayarak şu açıklamalarda bulundu:
“Karbon-14 sonuçları bizi doğrudan 11. yüzyıla, yani Malazgirt Savaşı’nın tarihsel aralığına götürdü. Bu veriler, bölgedeki Müslüman Türk varlığına ilişkin önemli ipuçları sunuyor.”
Prof. Dr. Alican, araştırmaların yalnızca savaş dönemini değil, daha eski dönemlere ait bulguları da ortaya çıkardığını belirterek, Arap Mezarlığı ve Bostankaya köyündeki Urartu yerleşimi gibi alanlarda da önemli keşifler yapıldığını ifade etti.
“Temelde dört antropolojik analiz yöntemi kullanıyoruz”
Antropoloji Laboratuvarı Sorumlusu Öğr. Gör. Dr. Ali Akbaba, iskeletlerin kazı alanından laboratuvara uzanan sürecini anlatarak şu bilgileri verdi:
“İskeletleri temizleme, kurutma ve hazırlık süreçlerinin ardından dört antropolojik analiz yöntemiyle bireylerin ölüm yaşını, cinsiyetini ve iskelette iz bırakan hastalıkları belirliyoruz. Amacımız savaş yaralanmaları gibi izleri de tespit etmek.”
Dr. Akbaba, 2020–2025 yılları arasında çıkarılan 57 iskelete 2025’te bulunan 15 yeni iskeletin eklenmesiyle toplam sayının 72’ye ulaştığını aktardı. Yaklaşık 25 iskeletin tarihlendirme analizleri tamamlanırken, bunların önemli bir kısmının 11.–13. yüzyıllara ait olduğu belirlendi.
“Birincil hedefimiz savaşta hayatını kaybeden askerlerin kalıntılarını tespit etmek. Bazı bölgelerin şehitlik olma ihtimali oldukça yüksek.”
