Ohio Eyalet Üniversitesi'nden bilim insanları, mantarların karmaşık ağ yapısını kullanarak çalışan 'biyolojik bilgisayarlar' geliştirme yolunda önemli bir adım attı. Bu gelişme, bilimkurgu filmlerini aratmayan bir gerçeğe işaret ediyor.
MANTAR BİLGİSAYARLARIN POTANSİYELİ
Mantarların sadece lezzetli birer gıda kaynağı, tehlikeli zehirler veya kıyamet senaryoları ile ilişkilendirilmesi yaygın olsa da, PLoS One dergisinde yayınlanan yeni bir çalışma bu canlıların bilişim teknolojisinin geleceği olabileceğini ortaya koydu. Ohio Eyalet Üniversitesi araştırmacıları, 'Bilgisayarın geleceği mantar olabilir' sonucuna ulaştı. Günümüz bilgisayarları hayatı kolaylaştırsa da, enerji tüketimi ve elektronik atık (e-atık) sorunlarına yol açıyor. Geleneksel silikon çiplerin yerine geçebilecek 'mantar bilgisayarlar' fikri, sürdürülebilir teknoloji için kritik bir alternatif sunuyor.
BİYOLOJİK BİLGİSAYAR NASIL ÇALIŞIR?
Bu çığır açan teknoloji, doğadaki mantarların iletişim kurmak için kullandığı elektriksel aktiviteleri temel alıyor. Mantarların kök yapısı olan miselyum, kimyasal sinyaller aracılığıyla 'Wood Wide Web' olarak bilinen bir iletişim ağı kuruyor. Bilim insanları, bu karmaşık ağın tıpkı geleneksel bilgisayarların elektronik parçaları gibi bilgi aktarımı ve 'hafıza depolama' işlevi görüp göremeyeceğini araştırdı. Ekibin çalışması, mantarların organik bir 'memristör' (geçmiş durumları hatırlayan elektriksel bileşen) olarak işlev görebileceğini kanıtladı. Shiitake mantarları üzerinde yapılan deneylerde, mantarların saniyede 5 bin 850 sinyale kadar elektriksel durumlar arasında geçiş yapabildiği ve bu işlemin yüzde 90 doğruluk oranıyla gerçekleştiği gözlemlendi.
AVANTAJLAR VE ZORLUKLAR
Henüz prototip aşamasında olan bu teknoloji, mevcut geleneksel bilgisayarlara göre bazı dezavantajlar barındırıyor. Mevcut mantar tabanlı prototipler, normal dizüstü bilgisayarlardan daha büyük ve işlem gücü açısından daha yavaş. En düşük performanslı geleneksel memristörler bile mantar olanlardan yaklaşık iki kat daha hızlı. Ancak çevresel avantajları bu hız farkını gölgede bırakabilir. Birleşmiş Milletler verilerine göre, küresel elektronik atık üretimi geri dönüşüm hızımızdan beş kat daha hızlı artıyor. Mantar bilgisayarlar biyobozunur olduğu için doğada çözünebilir ve yetiştirilmesi ucuzdur. Ayrıca geleneksel cihazların gerektirdiği nadir minerallere veya yüksek enerjili üretim süreçlerine ihtiyaç duymazlar. Bilim insanları, mantarların biyoelektrik özelliklerini kullanarak organik yakıt üretme veya atıkları enerjiye dönüştürme potansiyelini de araştırmaya devam ediyor.
