Küresel ısınmanın çocuk gelişimini olumsuz etkilediğine dikkat çeken Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nden Uzman Klinik Psikolog Aybige Üstüner, sıcak havanın uyku kalitesini bozduğunu ve dikkat, bellek ile işlemleme hızını azalttığını belirtti. New York Üniversitesi, Chicago Üniversitesi ve Amerikalılar Arası Kalkınma Bankası uzmanlarının hazırladığı ve geçen ay yayımlanan bir çalışma, artan hava sıcaklıklarının çocuk gelişimine etkisini araştırdı.
ARAŞTIRMA SONUÇLARI ENDİŞE VERİCİ
Gürcistan, Gambiya, Madagaskar, Malavi, Sierra Leone ve Filistin'den 3-4 yaş grubundaki 19 bin 607 çocuğun gelişim durumunu inceleyen araştırmacılar, Erken Çocukluk Gelişim Endeksi'ni kullandı. Çalışmada, aylık ortalama sıcaklığın 30 derecenin üzerine çıktığı koşullara maruz kalan çocukların gelişim düzeylerinin normal olma olasılığının, 26 derecenin altındaki sıcaklıklara maruz kalanlara kıyasla daha düşük olduğu görüldü. Ortalama sıcaklığın 26 derecenin altında ölçüldüğü bölgelerde çocukların gelişim düzeylerinin normal olma ihtimali yüzde 60-70 aralığında bulunurken, sıcaklığın 30 derece kaydedildiği bölgelerde bu oran yüzde 61-66'ya, 32 derecede ise yüzde 55-60 aralığına düştü.
FİZİKSEL VE PSİKOLOJİK ETKİLER
Uzman Klinik Psikolog Aybige Üstüner, uzun süren sıcak hava dalgalarının çocukları hem fiziksel hem de psikolojik açıdan etkilediğini söyledi. Bu etkiler arasında uyku düzensizliği, baş ağrısı, halsizlik, dikkat toplamada zorlanma, huzursuzluk, öfke ve kaygı bulunuyor. Üstüner, sıcak havanın çocukların dışarıdaki oyun ve hareket alanını kısıtladığını, bu durumun duygusal regülasyon, sosyal beceriler ve öğrenme süreçleri üzerinde doğrudan etkili olduğunu vurguladı. Aşırı sıcaklara maruz kalan çocukların okuryazarlık ve matematik becerilerinde geri kalma riski olduğunu belirten Üstüner, erken çocukluk dönemindeki gecikmelerin ilerleyen dönemlerde akademik başarıda düşüş, derse karşı isteksizlik ve özgüven sorunlarına yol açabileceğini ifade etti.
UZUN VADELİ SONUÇLAR VE ÖNERİLER
Üstüner, erken dönemdeki gelişimsel gecikmelere zamanında müdahale edilmemesinin önemli sorunlara neden olabileceğini, bunun eğitim hayatını, mesleki becerileri ve psikolojik iyilik halini etkileyebileceğini aktardı. Ayrıca, kronik çevresel stres altında büyüyen çocuklarda anksiyete, depresyon ve davranış problemleri riskinin arttığını belirtti. Çocukların korunması için serin ve gölgeli alanlarda bulunulması, bol sıvı tüketimi, uyku düzeninin desteklenmesi, ortamların havalandırılması ve fiziksel aktivitelerin günün serin saatlerine alınması gerektiğini önerdi. Üstüner, iklim değişikliğinin bir çocuk sağlığı ve çocuk hakları meselesi olduğunu vurgulayarak, okullarda çocuk odaklı, iklim dostu düzenlemeler yapılmasının önemine dikkat çekti.
