Türkiye Emekliler Derneği (TÜED) Muş Şube Başkanı Murat Arık: "Planlı Ekonomi ve Karma Sistemden Uzaklaşılması Sorunların Ana Kaynağıdır"
Türkiye Emekliler Derneği (TÜED) Muş Şube Başkanı Murat Arık, Türkiye'nin ekonomik gelişimi, istihdam yapısı, gelir adaleti ve sosyal güvenlik sistemine ilişkin çarpıcı açıklamalarda bulundu.
Arık, geçmişte uygulanan karma ekonomik sistem ve Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) vizyonunun ülke kalkınmasındaki önemine dikkat çekerek, planlamadan uzaklaşılmasının bugünkü ekonomik ve sosyal sorunları derinleştirdiğini vurguladı.
“KİT’ler Dengeli Kalkınmanın ve İstihdamın Temel Taşıydı”
Cumhuriyetin kuruluşuyla birlikte kamu yatırımlarının büyük bir ivme kazandığını belirten Murat Arık, Kamu İktisadi Teşebbüsleri’nin (KİT) yurdun dört bir yanında üretimi ve istihdamı dengede tuttuğunu ifade etti.
Arık açıklamasında şu ifadelere yer verdi:
“Türkiye, uzun yıllar karma ekonomik sistemle yönetilmiş ve çok önemli yatırımlara imza atmış bir ülkedir. Yatırım, üretim ve istihdamı birlikte ele alan planlama anlayışı, ülkemizin gelişmesinde kilit bir rol oynamıştır. KİT’ler ekonomimizin temel taşı olduğu için zamanında özelleştirilmelere karşı çıkılmıştır. Karma ekonomik sistemden ve planlamadan uzaklaşılması, bugün yaşadığımız sorunların ana kaynağını oluşturmaktadır.”
“Eğitim Planlaması Olmadığı İçin Üniversite Mezunları İşsiz”
Eğitim ile işgücü arasında bir planlama yapılmamasının toplumsal maliyetlerine de değinen Arık, sadece üniversite sayısını artırmanın yeterli olmadığını söyledi. Kontrolsüz kontenjan ve plan eksikliği nedeniyle üniversite mezunu gençlerin işsiz kalmasının can yakıcı bir boyuta ulaştığını belirten Arık, mezunların istihdama kazandırılmasının hayati önem taşıdığını kaydetti.
“Vergide, Ücrette ve Emeklilikte Adaletten Uzaklaşıldı”
Sosyal güvenlik ve ekonomi politikalarında planlama ilkelerinden sapıldığını savunan TÜED Muş Şube Başkanı Arık, gelir dağılımındaki bozulmaya dikkat çekti:
• Vergide Adaletsizlik: Toplanan vergilerin büyük oranını dolaylı vergilerin oluşturması, dar ve sabit gelirli toplum kesimlerinin üzerindeki vergi yükünü artırmakta ve vergi adaletini zedelemektedir.
• Asgari Ücret Tablosu: Türkiye’de asgari ücret adeta genel geçer "ortalama ücret" haline gelmiştir. Çalışanların yaklaşık yarısının asgari ücret seviyesinde gelir elde etmesi, sendikal hakların daraltılmasından kaynaklanmaktadır.
• Sendikalaşma Engelleri: Ülkemizde sendikalaşma oranının %14 seviyesinde kalması, yasal ve idari engellerin varlığını göstermektedir. Sendikal haklar ve toplu iş sözleşmesi imkânı geliştirilmeden sendikal demokrasiden söz edilemez.
Emekliler İçin Acil Çağrı: “Kök Aylık Sorunu Çözülmeli, İntibak Yasası Çıkarılmalıdır”
Çalışma hayatındaki düşük ücretlerin emeklilik dönemine doğrudan yoksulluk olarak yansıdığını belirten Murat Arık, emekli maaşlarındaki eşitsizliklerin giderilmesi için net çözümler sundu.
Prim kazançlarının güncellenmesi ve aylık bağlama oranlarındaki (ABO) düşüşlerin "yoksul emekli" profilini ortaya çıkardığını vurgulayan Arık, sözlerini şöyle tamamladı:
“Sosyal güvenlikte norm ve standart birliğinden uzaklaşılması ile kök aylıkların düşük kalması, emekli aylıklarında büyük farklılıklara ve adaletsizliklere yol açmıştır. Bu karmaşanın ve haksızlığın önüne geçilmesi için tüm dönemleri kapsayan tek ve adil bir aylık hesaplama sistemi derhal getirilmelidir. Emeklilerimiz arasında oluşan derin gelir eşitsizliklerinin düzeltilmesi için İNTİBAK düzenlemesi vakit kaybetmeksizin hayata geçirilmelidir.”