WWF-Türkiye, Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) desteği ve Sürdürülebilir Ekonomi ve Finans Araştırmaları Derneği (SEFİA) danışmanlığında yürüttüğü proje kapsamında hazırlanan "Türkiye İçin Adil Geçiş Finansmanı Mekanizması Önerisi" raporunu kamuoyuyla paylaştı. Projenin tanıtım toplantısı İstanbul'da gerçekleştirildi.
Karbon Yoğun Sektörler İçin Sürdürülebilir Dönüşüm
WWF-Türkiye İklim ve Enerji Programı Müdürü Tanyeli Sabuncu, raporun Türkiye'deki karbon yoğun sektörlerin sürdürülebilir, kapsayıcı ve eşitlikçi bir dönüşümü için bir finansman zemini oluşturmayı hedeflediğini belirtti. Sabuncu, iklim değişikliğinin getirdiği aşırı hava olayları ve meteorolojik afetlerin hem hayatları tehdit ettiğini hem de üretimi sürdürülemez hale getirdiğini vurguladı. Sanayi, uluslararası ticaret ve finansal piyasalardaki yeni düzenlemelerin ve değişen yatırımcı beklentilerinin şirketleri dönüşüme zorladığını ifade eden Sabuncu, fosil yakıtlara dayalı enerji sistemi ve emisyon yoğun sanayinin küresel ısınmayı tetiklediğini ve beraberinde birçok sorunu getirdiğini sözlerine ekledi.
Adil Geçişte Sosyal Politikalar ve Bölgesel Kalkınma Vurgusu
Sabuncu, adil geçiş finansmanının sadece karbonsuzlaşmaya yönelik teknolojik ve altyapı dönüşümünü değil, aynı zamanda bölgesel kalkınma ve sosyal politikalar için de kaynak sağlanmasını amaçladığını dile getirdi. Sürdürülebilir ve adil bir gelecek için önerdikleri mekanizmanın merkezi bütçeye dayalı, çok paydaşlı bir yönetişim ve hibe temelli bir yapıya sahip olduğunu aktardı. Bilim temelli adil geçişin tanımlanmasının önemine dikkat çeken Sabuncu, doğayı tahrip etmek yerine yenilenmesine katkı sunan üretim biçimlerine geçerken yeni ve insana yakışır işler yaratılması, iş gücünün dönüşümünün planlanması ve yerel ekonomilerin çeşitlendirilmesi gerektiğini belirtti. Bu süreçte teknolojik dönüşümün yanı sıra sosyal politikalara ve bölgesel kalkınmaya da yatırım yapılması gerektiğini vurguladı.
Ulusal Adil Geçiş Fonu Kurulması Önerisi
SEFİA Araştırma Direktörü Ayşe Ceren Sarı, raporun bulgularını ve Türkiye için önerilen finansman mekanizmasını katılımcılarla paylaştı. Raporda, Türkiye'de merkezi bütçe, karbon fiyatlandırması kaynaklı gelirler ve uluslararası iklim finansmanını bir araya getiren bir "Ulusal Adil Geçiş Fonu"nun kurulması önerildi. Raporun tanıtımının ardından "Adil Geçişin Finansmanı ve Politika Zemini: Fosil Yakıt Teşviklerinden Belem Mekanizmasına" başlıklı bir panel gerçekleştirildi. Panelde, adil geçiş finansmanının ulusal stratejilerle entegrasyonu ve fosil yakıt teşviklerinin dönüşümü üzerine değerlendirmeler yapıldı.
