Dünya Sağlık Örgütü'nün verilerine göre, dünya genelinde 55 milyondan fazla kişi demans (bunama) ile mücadele ediyor. Bu sayının, yaşlanan nüfusla birlikte 2050 yılına kadar 139 milyona ulaşması bekleniyor. Demans, sadece unutkanlıkla sınırlı kalmayıp, hafıza, dikkat, dil ve karar verme yetilerini etkileyerek bireylerin bağımsızlıklarını kaybetmelerine yol açan ciddi bir klinik sendromdur.
Yaz aylarında artan risk faktörleri
Acıbadem International Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Fikri Halaçoğlu, yaz aylarında değişen yaşam alışkanlıklarının demans riskini artırabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor. Dr. Halaçoğlu'na göre, yaz mevsiminde demans riskini yükselten en önemli iki faktör vücudun susuz kalması ve tansiyon dalgalanmalarıdır. Bu nedenle, susama hissi beklenmeden bol su tüketilmesi ve yüksek tansiyon hastalarının kan basınçlarını düzenli olarak takip etmeleri büyük önem taşımaktadır. Nöroloji Uzmanı, değiştirilebilir risk faktörlerine odaklanarak demans vakalarının yaklaşık yüzde 40'ının önlenebileceğine dikkat çekiyor.
Susuzluğun beyin üzerindeki etkileri
Dr. Fikri Halaçoğlu, yaz aylarında sık yaşanan veya ciddi düzeydeki susuzluğun, özellikle ileri yaştaki bireylerde demans için önemli bir risk oluşturduğuna vurgu yapıyor. Vücudun susuz kalması, idrar yolu enfeksiyonları, elektrolit dengesizlikleri, uyku bölünmesi ve tansiyon düzensizlikleri yoluyla zihinsel performansı hızla bozabiliyor. Bu durum, kalıcı demansa yol açmasa da mevcut bilişsel zayıflıkları belirginleştirebilir, deliryumu tetikleyebilir ve damar sağlığını olumsuz etkileyerek uzun vadede beyin rezervini azaltabilir. Sonuç olarak, başta damarsal demans olmak üzere Alzheimer tipi demans riskini artırabilir.
Alınması gereken önlemler
Demans riskini azaltmak için yaz aylarında güneşin en yoğun olduğu 11.00-16.00 saatleri arasında dışarıda kalmaktan kaçınılmalıdır. Susama hissi beklenmeden düzenli olarak su tüketilmelidir. İdrarın koyu olması, ateş veya ani dalgınlık gibi belirtilerde zaman kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulması hayati önem taşımaktadır.
