Otizm planında 206 bin 746 çocuğun gelişimi izlendi

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen II. Ulusal Otizm Eylem Planı'nın 2023-2025 dönemi faaliyetleri kapsamında 206 bin 746 çocuğun gelişimi takip edildi ve bireysel müdahale programları uygulandı. Bakanlığın faaliyet izleme raporunda; erken tanı ve müdahale hizmetlerine erişimin artırılması, ailelerin desteklenmesi ve toplumsal farkındalığın güçlendirilmesi için yürütülen çalışmalar aktarıldı.

Erken tanı ve müdahale çalışmaları

Dijital İzleme ve Tarama Programı'nın Hastalık Yönetim Platformu (HYP) modülü 15 Eylül 2025'te kullanıma açıldı. Rapora göre programla geçen yıl 206 bin 746 çocuğun gelişimi izlendi, çocuklara bireysel müdahale programları uygulandı ve aile hekimlerinin vaka takibi sistematik hale getirildi. Çok disiplinli eğitimlerle sağlık personelinin erken müdahale, davranış analizi, beslenme ve acil sağlık müdahalesi konularındaki bilgi ve becerileri geliştirildi. Otizm spektrum bozukluğu olan bireylere 14 ilde Çok Disiplinli Hizmet Modelleri ve Çocuk ve Genç Ruh Sağlığı Merkezleri (ÇÖZGEM) aracılığıyla, ayrıca 876 kamu ruh sağlığı polikliniğinde hizmet sunuldu. Ailelerin ihtiyaçlarının belirlenmesi ve psikososyal destek ile sosyal yardımlara erişimin kolaylaştırılması için yürütülen Bireysel Hizmet Danışmanlığı pilotlarında 503 kişiye danışmanlık verildi.

Ailelere destek ve izleme

Aile Temelli Ulusal Erken Müdahale Sisteminin Geliştirilmesi Pilot Uygulaması, 0-8 yaş grubundaki gelişimsel riski veya engeli olan çocukların erken tespit edilmesi ve aileleriyle birlikte desteklenmesini kapsadı. Dört ilde 801 aileyle yapılan görüşmeler ve değerlendirmeler sonucunda 301 çocuk ve ailesine destek sağlandı. Uygulamanın aşamalı biçimde ülke genelinde yaygınlaştırılması hedefleniyor. Eylem planı çerçevesinde eğitim, seminer, panel, atölye ve sosyal etkinliklerle aileler, öğretmenler, sağlık çalışanları ve diğer meslek gruplarına yönelik bilgilendirme yapıldı. Çalışmaların takibi için 81 ilde vali yardımcılarının başkanlığında İl Otizm İzleme Komisyonları kuruldu. Yılda en az üç kez toplanması öngörülen komisyonlarla faaliyetlerin izlenmesi ve kurumlar arası iş birliğinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.

Danışmanlık bilgileri çevrim içi sunuluyor

Bakanlık, otizmli bireyler ve ailelerine yönelik bilgilendirme ve yönlendirme hizmetlerini otizm.gov.tr üzerinden sürdürüyor. Platformda ücretsiz destek veren Bireysel Sosyal Hizmet Danışmanlığı projesi hakkında bilgi bulunuyor. 34 ilde uygulanan, tanıdan itibaren uygun hizmetlere erişimi ve ailelere psikososyal destek verilmesini amaçlayan model kapsamında bugüne kadar 16 bin 278 aileye ulaşıldı. Sitede bakım kuruluşları ve hizmet modelleri, ÇÖZGEM'ler, Milli Eğitim Bakanlığının eğitim hizmetleri, diğer kamu hizmetleri ve sosyal projelere ilişkin bilgiler de yer alıyor.