ALPARSLAN DİYARI- Bir zamanlar evlerde, kahvehanelerde ve uzun kış sohbetlerinde baş köşede olan kıtlama çay geleneği, bugün yerini büyük ölçüde kesme şeker ve hazır tatlandırıcılara bırakmış durumda.
Eskiden Malazgirt’te çay bardağının yanına şeker atılmaz, şeker ağıza alınır, çay şekersiz içilirdi. Bu yöntem yalnızca bir alışkanlık değil; ölçü, sabır ve sohbet kültürünün de bir yansımasıydı. Kıtlama şeker, çayın tadını bozmadan yavaş yavaş erir, sohbet uzadıkça tat damağa yayılırdı.
Yaşlıların anlattığına göre kıtlama şeker;
Misafire verilen değerin göstergesi,
İsraf etmemenin bir yolu,
Uzun kış gecelerinde sohbeti uzatan bir gelenekti.
Peki bu köklü gelenek neden kayboldu?
Uzmanlar ve yöre halkı, kıtlama çay geleneğinin azalmasında;
Şehirleşme ve değişen yaşam temposu,
Hazır kesme şekerin kolay ulaşılabilir olması,
Genç kuşağın geleneksel alışkanlıklardan uzaklaşması,
Kıtlama şeker üretiminin ve bulunabilirliğinin azalması
gibi nedenlerin etkili olduğunu belirtiyor.
Eskiden Malazgirt’te kahvehanelerin vazgeçilmezi olan kıtlama çay, bugün daha çok yaşlıların hatıralarında ve nadir bazı evlerde yaşatılıyor. Gençler ise bu geleneği çoğu zaman yalnızca büyüklerinden dinliyor.
Kültür araştırmacıları, kıtlama çayın yalnızca bir içecek alışkanlığı değil, Malazgirt’in sosyal hayatını ve paylaşım ruhunu yansıtan önemli bir kültürel miras olduğuna dikkat çekiyor.
Bir zamanlar çay bardağının kenarında değil, damağın ucunda taşınan kıtlama şeker, bugün yerini kesme şekere bırakmış olsa da Malazgirt’in hafızasında hâlâ sıcaklığını koruyor.
